close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć

     

  • SPRAWY PASZPORTOWE

    • INFORMACJA W SPRAWIE ZASAD I TRYBU WYDAWANIA PASZPORTÓW

     

    Dokument paszportowy (paszport, paszport tymczasowy) jest dokumentem urzędowym upoważniającym do przekraczania granicy i pobytu za granicą oraz poświadczającym obywatelstwo polskie, a także tożsamość osoby w nim wskazanej w zakresie danych, jakie dokument ten zawiera. Paszport   wydany  osobie, która nie ukończyła 13 lat jest ważny 5 lat od daty jego wydania, a wydany osobie powyżej 13-go roku życia - 10 lat od daty jego wydania.

     

    Podstawa prawna:

     

    • Ustawa o dokumentach paszportowych z dnia 13 lipca 2006 roku (Dz. U. nr 143 z dnia 10 sierpnia 2006 roku poz. 1027) z późn. zmianami.
    • Rozporządzenie Rady WE nr 2252/2004 z dnia 13 grudnia 2004 r. w sprawie norm dotyczących zabezpieczeń i danych biometrycznych w paszportach i dokumentach podróży wydanych przez państwa członkowskie (Dz. Urz. UE L 385 z 29 grudnia 2004 roku str. 1).
    • Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 2010 r. w sprawie dokumentów paszportowych (Dz. U.  poz. 1026, z późn. zm.).
    • Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie ewidencji paszportowych i centralnej ewidencji (Dz. U.  poz. 131).
    • Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 444/2009 z dnia 28 maja  2009  r. zmieniające rozporządzenie Rady (WE) nr 2252/2004 w sprawie norm  dotyczących zabezpieczeń i danych biometrycznych w  paszportach i w dokumentach   podróży wydawanych przez Państwa Członkowskie (Dz. U. UE  L 142/1).
    • Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. Prawo konsularne (Dz. U.  poz. 1274).
    • Rozporządzenie Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 29 grudnia 2015 r. w sprawie opłat konsularnych (Dz. U. poz. 2237).

     

    Organem paszportowym dla obywateli polskich za granicą jest konsul. Paszporty drukowane są centralnie w Polsce. Czas oczekiwania na wydanie paszportu przez konsula wynosi około 1 miesiąca. Osoba mająca zamiar złożyć wniosek o wydanie paszportu w konsulacie innym niż konsulat mający siedzibę w okręgu konsularnym jej miejsca zamieszkania lub osoba przebywająca za granicą czasowo, powinna mieć na uwadze, iż odbiór paszportu następuje w organie paszportowym, w którym został złożony wniosek o wydanie tego dokumentu.

     

    W przypadku konieczności posiadania ważnego dokumentu tożsamości w okresie oczekiwania na paszport, istnieje możliwość wystąpienia z dodatkowym wnioskiem o wydanie paszportu tymczasowego z okresem ważności do 12 miesięcy.

     

    Zgodnie z ustawą złożenie wniosku o dokument paszportowy odbywa się osobiście. Odbiór dokumentu paszportowego następuje osobiście, z wyjątkiem m.in. osób małoletnich lub ubezwłasnowolnionych całkowicie, dla których odbioru dokumentu paszportowego może dokonać jedno z rodziców lub ustanowionych przez sąd opiekunów.

     

    Zarówno przy składaniu wniosku o paszport, jak i przy jego odbiorze pobierane są, względnie weryfikowane odciski palców. Odbiór paszportu za pośrednictwem poczty poleconej z poświadczeniem odbioru jest możliwy na uzasadniony pisemny wniosek osoby ubiegającej się o paszport po złożeniu w konsulacie oświadczenia o rezygnacji z weryfikacji danych biometrycznych, które paszport zawiera.

     

    I. Wymagane dokumenty

     

    1. Czytelnie wypełniony w języku polskim i podpisany wniosek o wydanie dokumentu paszportowego, dostępny na miejscu w urzędzie konsularnym. Podpis w prostokątnej ramce pod zdjęciem składają osoby od 13 roku życia. W punkcie 6 formularza wniosku należy wpisać aktualny adres w Serbii, w punkcie 7 - ostatnie miejsce zameldowania w Polsce. W przypadku aplikowania jednocześnie o paszport tymczasowy należy wypełnić dodatkowo jeden wniosek.
    2. Posiadany polski dokument paszportowy do wglądu (dokument paszportowy pozostanie w posiadaniu właściciela do momentu odbioru nowego dokumentu paszportowego, kiedy to konieczne będzie jego ponowne okazanie celem anulowania oraz wpisania go do ewidencji paszportów, które utraciły ważność) lub - w razie jego braku - ważny polski dowód osobisty. W przypadku utraty paszportu lub jego zniszczenia należy złożyć odpowiednie zawiadomienie, można też załączyć protokół z policji, potwierdzający np. kradzież dokumentu. Jeżeli paszport utracił swoją ważność i wnioskodawca nie posiada ważnego dowodu osobistego, konsul zdecyduje czy będzie niezbędne poświadczenie posiadania obywatelstwa polskiego.
    3. Jedna kolorowa fotografia (w przypadku aplikowania jednocześnie o paszport tymczasowy - 2 fotografie) o wymiarach 3,5x4,5 cm, wykonana w ciągu ostatnich 6 miesięcy, na białym tle, mająca dobrą ostrość oraz pokazująca wyraźnie oczy i twarz z obu stron od wierzchołka głowy do górnej części barków, tak aby twarz zajmowała 70-80% fotografii; fotografia ma przedstawiać osobę bez nakrycia głowy i bez okularów z ciemnymi szkłami, patrzącą na wprost, z otwartymi oczami, nie przesłoniętymi włosami, z naturalnym wyrazem twarzy i zamkniętymi ustami. W przypadku dzieci przed ukończeniem 5 roku życia dopuszczalne są odstępstwa od powyższych zasad. Fotografia powinna być delikatnie podpisana (tak, aby nie zniszczyć zdjęcia) na odwrocie ołówkiem (wyraźnie: imię, nazwisko i data urodzenia).
    4. W przypadku pierwszego paszportu  - polski odpis skrócony lub zupełny aktu urodzenia (oryginał) i (jeżeli dotyczy) akt małżeństwa.
    5. W przypadku zmiany danych osobowych - polski odpis skrócony lub zupełny aktu urodzenia lub małżeństwa (oryginał).
    6. Uwaga: W postępowaniu paszportowym wykorzystane mogą być tylko aktualne (nie starsze niż 3 miesiące) polskie akty stanu cywilnego. Zagraniczne akty urodzenia i małżeństwa podlegają więc - przed złożeniem wniosku o paszport - umiejscowieniu w urzędzie stanu cywilnego w Polsce. Umiejscowienie i jednocześnie uzyskanie polskich aktów stanu cywilnego można zlecić konsulowi.

    Uwaga: do wniosku o wydanie paszportu  powinien być wpisany numer ewidencyjny Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL). Numer ten (11-cyfrowy) jest wpisany w dowodzie osobistym. W przypadku braku numeru PESEL konsul występuje o jego nadanie do stosownych władz na podstawie oryginału polskiego aktu stanu cywilnego.

     

    II. Paszport dla osoby małoletniej do lat 18

     

    Dzieciom w wieku do 13 lat wydaje się paszporty z 5-letnim okresem ważności. Małoletni powyżej 13 lat otrzymują paszporty 10-letnie.

     

    Wniosek o wydanie paszportu dla osoby małoletniej składają rodzice lub opiekunowie prawni. Przy składaniu wniosku o wydanie dokumentu paszportowego małoletniemu jego obecność jest obowiązkowa, jeżeli ukończył 5 lat.

     

    Do wydania dokumentu paszportowego (paszport, paszport tymczasowy) wymagana jest zgoda obojga rodziców lub opiekuna prawnego (dotyczy to również ponownego wydania paszportu dla dziecka). Wniosek złożony przez jednego rodzica (obywatela polskiego) wraz z pisemną zgodą drugiego z rodziców, poświadczoną za zgodność podpisu przez organ paszportowy w kraju (konsula polskiego za granicą) lub notariusza, uznaje się za złożony wspólnie przez rodziców. Przy braku zgodności stanowisk rodziców lub niemożności uzyskania zgody jednego z nich, zgodę na wydanie dokumentu paszportowego zastępuje orzeczenie sądu rodzinnego. W przypadku zgonu jednego z rodziców konieczne jest dostarczenie oryginału aktu zgonu.

     

    Rodzice załatwiający sprawy osobiście w urzędzie konsularnym składają oświadczenie przed urzędnikiem konsularnym. W momencie składania oświadczenia powinni przedłożyć ważne dokumenty tożsamości - w przypadku obywateli polskich polski dokument paszportowy lub dowód osobisty, w przypadku obywateli Serbii - paszport lub dowód osobisty, a w przypadku obywateli innych państw - paszport.

     

    III. Wydanie drugiego paszportu osobie posiadającej paszport

     

    W wyjątkowych sytuacjach dotyczących osoby występującej o paszport, w szczególności uzasadnionych: względami ochrony życia i zdrowia tej osoby, poważnymi trudnościami w prowadzeniu przez nią działalności humanitarnej, posiadaniem w paszporcie wiz lub pieczęci potwierdzających przekraczanie granicy państw lub pobyt na ich terytorium, co uniemożliwia lub znacznie utrudnia wjazd na terytorium innego państwa, względami bezpieczeństwa państwa - po uprawdopodobnieniu tych okoliczności, tej samej osobie można wydać drugi paszport - ważny przez 2 lata od daty wydania (art. 22 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o  dokumentach paszportowych).

     

    Osoba zainteresowana uzyskaniem drugiego paszportu - w przypadku której występują powyższe okoliczności - kieruje w tej sprawie podanie do Ministra Spraw Wewnętrznych (przesyła je do Departamentu Spraw Obywatelskich MSW) wraz z uzasadnieniem i udokumentowaniem swoich argumentów wskazanych w podaniu - w celu uzyskania decyzji ministra spraw wewnętrznych w sprawie wydania jej drugiego paszportu.

     

    Minister spraw wewnętrznych, w drodze decyzji administracyjnej, wyraża zgodę lub odmawia wyrażenia zgody na wydanie obywatelowi drugiego paszportu. Osoba, która otrzymała decyzję ministra spraw wewnętrznych wyrażającą zgodę na wydanie drugiego paszportu, składa wniosek o jego wydanie do ministra spraw wewnętrznych albo wybranego przez siebie wojewody, a za granicą - do konsula. Decyzja, o której mowa, wygasa, jeżeli złożenie wniosku o wydanie paszportu nie nastąpi przed upływem 3 miesięcy od dnia jej wydania (art. 44 ust. 2-4 wymienionej stawy).

     

    IV. Paszport tymczasowy

     

    Paszporty tymczasowe z okresem ważności do 12 miesięcy konsul wydaje obywatelom polskim przebywającym za granicą na powrót do miejsca stałego pobytu lub w nagłych przypadkach związanych z chorobą lub pogrzebem członka rodziny lub udokumentowanych przypadkach związanych z działalnością zawodową albo obywatelom, którzy oczekują na wydanie paszportu oraz małoletnim, którzy nie ukończyli 5 lat.

     

    Osoba ubiegająca się o wydanie paszportu tymczasowego składa dokumenty, o których mowa w pkt. I.

     

    Wszystkie odpisy aktów stanu cywilnego nie powinny być starsze niż 3 miesiące.

     

    V. Opłaty konsularne

     

    Zasady pobierania przez konsula opłat za wydanie paszportu oraz ich wysokość reguluje rozporządzenie Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 14 sierpnia 2003 roku w sprawie opłat konsularnych (Dz.U. Nr 156, poz. 1530 z późn. zm.). Opłaty są pobierane z góry przy złożeniu wniosku o wydanie paszportu. Wpłaty dokonuje się gotówką w kasie urzędu konsularnego.

     

    Opłaty konsularne wynoszą:

     

    za przyjęcie wniosku

    wydanie paszportu 10-letniego

        * 110 EUR

    wydanie małoletniemu paszportu 5-letniego

        *   35 EUR

    wydanie małoletniemu paszportu tymczasowego

        *   30 EUR

    wydanie paszportu tymczasowego na czas oczekiwania

        *   15 EUR

    wydanie paszportu tymczasowego w innych celach niż na czas oczekiwania

        *   40 EUR

    wydanie paszportu 10-letniego emerytom, rencistom, uczniom i studentom do 26 roku życia

        *  55 EUR

    Jeżeli paszport został utracony lub zniszczony z przyczyn zawinionych przez posiadacza, opłata konsularna wynosi za wydanie paszportu 10-letniego - 330 EUR, a 5-letniego (dla osoby poniżej 13 roku życia) - 210 EUR.

    ZNIŻKI I ZWOLNIENIA Z OPŁAT KONSULARNYCH

    Nie pobiera się opłaty za wydanie paszportu od:

    1. osób, które w dniu składania wniosku ukończyły 70 lat;
    2. osób przebywających w domach pomocy społecznej lub zakładach opiekuńczych, lub korzystających z pomocy społecznej w formie zasiłków stałych, jeśli udają się za granicę w celu długotrwałego leczenia bądź w celu poddania się operacji;
    3. osób, które złożyły wniosek o wymianę paszportu z powodu jego wady technicznej;
    4. żołnierzy wyznaczonych do pełnienia służby poza granicami kraju, z wyjątkiem żołnierzy zawodowych.

     

    Ulga (50%) w opłacie konsularnej za wydanie paszportu przysługuje:

    1. emerytom, rencistom, osobom niepełnosprawnym w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776, z późn. zm.), a także współmałżonkom tych osób, pozostającym na ich wyłącznym utrzymaniu;
    2. osobom przebywającym w domach opieki społecznej lub w zakładach opiekuńczych lub korzystających z pomocy społecznej w formie zasiłków stałych;
    3. kombatantom oraz innym osobom, do których stosuje się przepisy ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji stanu wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371, z późn. zm.);
    4. dzieciom do czasu podjęcia obowiązku szkolnego, uczniom i studentom – za okazaniem ważnej legitymacji szkolnej, studenckiej lub zaświadczenia ze szkoły o pobieraniu nauki.

     

    Obniża się opłatę konsularną w przypadku osób, które wnioskują o nowy paszport w związku:

    1. ze zmianą nazwiska, imienia lub innych danych, które podlegają wpisowi do paszportu;
    2. ze zmianą wyglądu osoby posiadającej paszport, mogącej utrudnić ustalenie jej tożsamości;
    3. z brakiem w dotychczas posiadanym paszporcie miejsca na umieszczenie w nim wiz lub stempli poświadczających przekroczenie granicy.

    Wysokość opłaty za wydanie paszportu w tym trybie oblicza się odejmując od opłaty obowiązującej w dniu złożenia wniosku jedną dziesiątą część tej opłaty za każdy pełny rok kalendarzowy pozostający do upływu terminu ważności dotychczas posiadanego paszportu, a w przypadku paszportów z terminem ważności 5 lat – jedną piątą.

     

    Osoba korzystająca z ulgi w opłacie konsularnej przedstawia w dniu składania wniosku o paszport dokument uprawniający do ulgi. W przypadku zbiegu tytułów uprawniających do ulgi w opłacie konsularnej za wydanie paszportu – przysługuje tylko jedna ulga w opłacie.

     

     

    Podstawa prawna:

    • Rozporządzenie Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 18 grudnia 2015 r. w sprawie opłat konsularnych (Dz. U. poz. 2237);
    • Ustawa z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 758);
    • Odrębne przepisy dotyczące opłat za czynności wizowe.

     

    VI. Obowiązek wystąpienia o wymianę dokumentu paszportowego

     

    W przypadku zmiany lub konieczności sprostowania danych zamieszczonych w dokumencie paszportowym osoba posiadająca ważny dokument paszportowy jest obowiązana wystąpić o jego wymianę niezwłocznie, nie później jednak (w przypadku obywateli polskich przebywających za granicą) niż w terminie 90 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji administracyjnej lub prawomocnego orzeczenia sądu stwierdzającego zmianę albo sporządzenia aktu małżeństwa stwierdzającego zmianę nazwiska, a w przypadku małżeństwa zawartego przed konsulem lub organem zagranicznym - od dnia doręczenia odpisu aktu małżeństwa.

     

    Dokument paszportowy traci ważność (w przypadku obywateli polskich przebywających za granicą) po upływie 4 miesięcy od dnia doręczenia ostatecznej decyzji administracyjnej lub prawomocnego orzeczenia sądu stwierdzającego zmianę danych, o których mowa powyżej, albo sporządzenia polskiego aktu małżeństwa stwierdzającego zmianę nazwiska, a w przypadku małżeństwa zawartego przed konsulem lub organem zagranicznym - od dnia doręczenia odpisu polskiego aktu małżeństwa.

     

    Dokument paszportowy utracony  traci ważność z dniem zawiadomienia organu paszportowego (np. konsula) o jego utracie; w przypadku odnalezienia lub odzyskania utraconego dokumentu nie należy się już nim posługiwać.  

     

    Informacje i wyjaśnienia udzielane przez urząd konsularny telefonicznie mają wyłącznie charakter orientacyjny.

     

    Najczęściej zadawane pytania:

     

    1. Jakie dokumenty powinienem przynieść, jeżeli mój paszport utracił ważność przed rokiem lub jeszcze dawniej?

    Jeżeli osoba mająca zamiar złożyć wniosek o wydanie paszportu posiada paszport nieważny od dłuższego czasu, należy brać pod uwagę, iż może być  wymagane uzyskanie przez nią poświadczenia obywatelstwa polskiego.

    Sprawę tego rodzaju osoba zainteresowana powinna skonsultować z konsulem, okazując wszystkie posiadane dokumenty mogące mieć znaczenie w sprawie paszportowej. Analiza całości sprawy przez konsula wykaże, jakie dokumenty będą wymagane do sprawy wydania paszportu. Sprawa każdego obywatela jest rozpatrywana przez konsula indywidualnie.

     

    2. Czy można złożyć wniosek o wydanie paszportu w dowolnym polskim konsulacie?

    Wniosek o wydanie paszportu można złożyć w dowolnie wybranym urzędzie konsularnym lub urzędzie wojewódzkim w kraju. Należy pamiętać, iż w tym samym urzędzie odbiera się nowy paszport.

     

    3. Czy mogę w Polsce złożyć wniosek o paszport i paszport tymczasowy na czas oczekiwania na paszport?

    Paszport tymczasowy na czas oczekiwania na doręczenie paszportu (biometrycznego) wydaje jedynie konsul. Wojewoda nie wydaje paszportu tymczasowego na czas oczekiwania na paszport (biometryczny), gdyż przepisy nie określają takiej możliwości.

     

    4. Co należy zrobić w przypadku utraty paszportu?

    Osoba, która utraciła paszport (paszport tymczasowy) jest obowiązana niezwłocznie  zawiadomić o tym organ paszportowy - za granicą organem paszportowym jest konsul. Złożenie zawiadomienia w konsulacie o utracie paszportu oznacza, iż dokument ten traci ważność z dniem zawiadomienia konsula o utracie paszportu. Konsul w pierwszej kolejności ustala tożsamość osoby składającej zawiadomienie, następnie niezwłocznie wprowadza do ewidencji paszportowej informację, iż paszport tej osoby utracił ważność z dniem złożenia zawiadomienia konsulowi w tej sprawie. Tę informację konsul niezwłocznie przekazuje do centralnej ewidencji wydanych i unieważnionych dokumentów paszportowych.

    Uwaga: jeśli osoba odnajdzie paszport, którego utratę zgłosiła w konsulacie, powinna niezwłocznie ten dokument przekazać do organu paszportowego.

     

    5. Zawarłam związek małżeński. Czy muszę wymienić  paszport?

    Wniosek o wymianę paszportu należy złożyć, jeśli w związku z zawarciem małżeństwa zmieniła Pani nazwisko. Jeśli nie było zmiany nazwiska - nie ma obowiązku wymiany paszportu.

     

    6. Wniosek o wydanie paszportu zamierza złożyć osoba pełnoletnia, która urodziła się za granicą, nigdy nie posiadała polskiego paszportu ani dowodu osobistego, ale już uzyskała decyzję wojewody stwierdzającą posiadanie obywatelstwa polskiego. Czy osoba ta powinna transkrybować zagraniczny akt małżeństwa, jeśli w związku z zawarciem małżeństwa nie zmieniła nazwiska?

    Odpis skrócony lub  zupełny polskiego aktu małżeństwa jest wymagany w sprawie paszportowej osoby, która nie posiada numeru PESEL, bez względu na to, czy   nastąpiła zmiana jej nazwiska w związku z zawarciem małżeństwa, czy też nazwisko nie uległo zmianie (dotyczy to w jednakowym zakresie zarówno kobiet, jak i mężczyzn). Zatem należy dokonać transkrypcji zagranicznego aktu małżeństwa.

    7. Czy istnieje możliwość powrotu do Polski na podstawie nieważnego polskiego paszportu lub paszportu tymczasowego.

     

    Służby graniczne Serbii wymagają przy przekraczaniu granicy przy wyjeździe z Serbii  okazania ważnego dokumentu paszportowego lub dowodu osobistego. Zatem jeżeli osoba zainteresowana posiada nieważny dokument paszportowy i nie ma przy sobie ważnego dowodu osobistego, powinna zwrócić się do konsulatu w sprawie wydania paszportu tymczasowego na powrót do miejsca pobytu stałego. Należy zabrać ze sobą dotychczasowy paszport (lub paszport tymczasowy lub dowód osobisty), nawet jeśli jest nieważny.

     

    8. Jakie jest wyjście z sytuacji, gdy jeden rodzic lub oboje rodzice posiadają nieważne paszporty, dowody osobiste lub w ogóle - nie posiadają dokumentu tożsamości, a wyrażają życzenie złożenia wniosku o wydanie dziecku paszportu albo paszportu tymczasowego.

    W pierwszej kolejności rodzice powinni podjąć działania, mające na celu uzyskanie dla siebie dokumentów paszportowych. Brak dokumentu tożsamości uniemożliwia identyfikację osoby, a tym samym również przyjęcie od niej zgody na wydanie dokumentu paszportowego jej małoletniemu dziecku.

     

    9. Czy uzyskam kolejny paszport dla małoletniego dziecka bez zgody drugiego  rodzica na podstawie tego samego orzeczenia sądu zastępującego zgodę drugiego rodzica, jeśli było ono już „wykorzystane” do wydania dotychczasowego paszportu?

    Orzeczenie sądu zastępujące zgodę jednego z rodziców może być „wykorzystane” jedynie w danym konkretnym przypadku składania wniosku o wydanie paszportu małoletniemu. Zgoda obojga rodziców jest wymagana przy każdorazowym składaniu wniosku o wydanie paszportu dziecku. Oznacza to, że  przy składaniu wniosku o wydanie kolejnego paszportu jest wymagana zgoda obojga rodziców, a jeśli nie jest możliwe uzyskanie zgody 1 rodzica, to należy uzyskać orzeczenie sądu zastępujące zgodę tego rodzica.

     

    Tagi: paszport

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: